Ελλάδα

Αυξήθηκαν οι άστεγοι στην Αθήνα- Το προφίλ των ανθρώπων που μένουν στον δρόμο- Περισσότεροι οι Ελληνες

Αυξήθηκαν οι άστεγοι στην Αθήνα- Το προφίλ των ανθρώπων που μένουν στον δρόμο- Περισσότεροι οι Ελληνες

Το in παρουσιάζει τα πρώτα αποτελέσματα της καταγραφής των αστέγων στον Δήμο Αθηναίων τον περασμένο Οκτώβριο – Αυξήθηκε η σκληρή αστεγία- Περισσότεροι οι Ελληνες σε σχέση με το 2018- «Η καταγραφή έμεινε στα μισά, ο αριθμός είναι μικρότερος του πραγματικού» λέει στο in ο επικεφαλής της έρευνας, καθηγητής Κώστας Δημουλάς

Μια πρώτη εικόνα των αποτελεσμάτων της καταγραφής των αστέγων στον Δήμο της Αθήνας τον περασμένο Οκτώβριο (28/10/2015) δίνει στο in ο καθηγητής και επιστημονικός διευθυντής της καταγραφής, διευθυντής στο τμήμα Κοινωνικής Πολιτικής του Παντείου Πανεπιστημίου, Κώστας Δημουλάς. Το in είχε ακολουθήσει τις ομάδες καταγραφής και είχε καταγράψει τη συνθετότητα του εγχειρήματος.

Τα αποτελέσματα, όπως υπολόγιζαν οι υπεύθυνοι της έρευνας ήδη από την αρχή της διαδικασίας, δείχνουν την επιδείνωση της αστεγίας στην πρωτεύουσα της χώρας, κατάσταση η οποία «χτυπά» ολοένα και περισσότερο τους Ελληνες σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Οσον αφορά τα βασικά στοιχεία της έρευνας η οποία πραγματοποιήθηκε ταυτόχρονα σε 35 ευρωπαϊκές πόλεις, με την εποπτεία του Πανεπιστημίου του Λέβεν, οι άστεγοι που καταμετρήθηκαν στους δρόμους της Αθήνας και στις δομές φιλοξενίας (ξενώνες και υπνωτήρια) του Δήμου Αθηναίων, ήταν 681. Το 2018 ήταν 576. Στον δρόμο καταγράφηκαν 384 άτομα και στις δομές του Δήμου, 297.

Το 2018 στις δομές είχαν καταγραφεί 233 άτομα και στο δρόμο 343 άτομα.

Πολλαπλασιάζονται οι Ελληνες που λόγω της δύσκολης οικονομικής κατάστασης που επικρατεί στη χώρα, διαβιούν στους δρόμους

Σημειώνεται πως σύμφωνα με τον κ. Δημουλά, στα παραπάνω στατιστικά στοιχεία δεν περιλαμβάνονται οι άνθρωποι που μένουν σταθερά σε διαμερίσματα υποστηριζόμενης διαβίωσης.

Aρα, εκ των πραγμάτων, ένας σημαντικός αριθμός αστέγων δεν έχει καταγραφεί, σύμφωνα με τον καθηγητή.

Το πρόσωπο της αστεγίας

Tα 2/3 των άστεγων στον Δήμο της Αθήνας είναι άνδρες.

Μία εξήγηση είναι σύμφωνα με τον κ. Δημουλά, πως οι άνδρες δέχονται πολύ πιο δύσκολα να τους φιλοξενήσουν συγγενείς ή φίλοι, σε αντίθεση με τις γυναίκες που επειδή νιώθουν μεγαλύτερη ανασφάλεια στο δρόμο, επιλέγουν τη λύση της φιλοξενίας.

«Η φιλοξενία, είναι μια κατηγορία αστεγίας που δεν προσεγγίζουμε στις καταγραφές μας. Είναι ένας σημαντικός αριθμός. Σε άλλες πόλεις, έχουν αναπτύξει τρόπους να καταγράφουν αυτό το ποσοστό».

Η αστεγία πλήττει κυρίως τις μεσαίες και μεγάλες ηλικίες. Το 62% των αστέγων στην Αθήνα είναι από 50 ετών και άνω. Το ποσοστό κάτω των 30 ετών δεν ξεπερνάει το 7% με 8%.

Το 65,8% είναι άνθρωποι μόνοι, δεν έχουν κάποιον συγγενή ή σύντροφο.

Η διάρκεια της αστεγίας έχει μεγαλώσει. Το 60% των ατόμων είναι άστεγοι τουλάχιστον επί 2 χρόνια. Το 30% είναι άστεγοι πάνω από 5 χρόνια. Επίσης, σύμφωνα με τον κ. Δημουλά μια πολύ σημαντική διαφορά σε σχέση με την καταγραφή του 2018, είναι πως οι Ελληνες άστεγοι είναι πολύ περισσότεροι από τους μετανάστες. Τα 2/3 των αστέγων, το 69,9%, είναι Ελληνες.

Οι λόγοι της αστεγίας είναι κυρίως οικονομικοί. Στα ερωτηματολόγια των πολλαπλών ερωτήσεων, βάσει των οποίων πραγματοποιήθηκε η έρευνα, το 72% των ερωτηθέντων απάντησε πως οι λόγοι πως οδήγησαν το άτομο σε αστεγία είναι οικονομικοί.

Ενα 37,9% απάντησε πως η αστεγία οφείλεται σε θέματα υγείας, ενώ ένα 30,2% απάντησε πως η οφείλεται σε οικογενειακά θέματα.

Οι πολλές δυσκολίες του εγχειρήματος της καταγραφής

Η καταγραφή πραγματοποιήθηκε από τις 19.30 έως τις 21.30 με 22.30 την 28η Οκτωβρίου 2025. Το γεγονός πως εκείνο το απόγευμα σημειώνονταν ψιλή βροχή, ήταν εξαρχής ένα αρνητικό στοιχείο για την καταγραφή μιας και ένας αριθμός αστέγων είχε αναζητήσει κάποιο σημείο για να προφυλαχθεί από την βροχή- κυκλοφορούσε π.χ με ένα μέσο μαζικής μεταφοράς ή βρίσκονταν σε κάποιο κτίριο ή κατάστημα, μέχρι να κοπάσει η βροχή.

Η συγκεκριμένη παράμετρος θεωρείται ότι μείωσε αισθητά τον πραγματικό αριθμό που προέκυψε από την καταγραφή των αστέγων της μητρόπολης. Η ώρα και η διάρκεια της καταγραφής ήταν ένα στοιχείο που επίσης προβλημάτισε τον επικεφαλής της έρευνας και τους streetworkers αλλά και τους εθελοντές που συμμετείχαν σε αυτήν.

Η καταγραφή των αστέγων είναι μια σύνθετη διαδικασία με πολλές παραμέτρους. Στην τελευταία καταγραφή, υπήρχαν αντικειμενικές δυσκολίες

«Η ώρα και η μέρα που θα κάνεις την καταγραφή είναι δίκοπο μαχαίρι. Αν ξεκινήσεις την καταγραφή/καταμέτρηση αρκετά νωρίς τη νύχτα κάποιοι άστεγοι μετακινούνται ακόμα και άρα είναι πιθανό να μην μπορείς να τους εντοπίσεις. Απ’ την άλλη, αν η καταγραφή ξεκινήσει πολύ αργά το βράδυ κάποιοι άστεγοι θα βρίσκονται σε κτίρια, συνήθως εγκαταλελειμμένα και θα κοιμούνται, οπότε πάλι δεν θα τους δεις».

Τελικά, η καταγραφή ξεκίνησε νωρίς το βράδυ γιατί η ομάδα  είχε την πληροφορία από τους street workers ότι οι άστεγοι χρήστες, ουσιών, οι οποίοι αποτελούν μια σημαντική ομάδα του πληθυσμού των αστέγων, μετά τις 21.00 βρίσκεται στις «καβάτζες», σε εσωτερικά κτιρίων, οι οποίες προσεγγίζονται δύσκολα από τα άτομα που κάνουν καταγραφή.
Σύμφωνα με τον κ. Δημουλά, το διάστημα 20.30-21.30 είναι η ώρα που οι περισσότεροι άστεγοι επιστρέφουν στα σημεία όπου θα περάσουν το βράδυ. Κατά τη διάρκεια της καταμέτρησης καταγράφηκαν 8 σημεία στην πόλη, εσωτερικά κτιρίων, στα οποία βρίσκονταν άστεγοι.
Για λόγους ασφάλειας, οι καταγραφείς δεν ήταν εφικτό να εισέλθουν σε αυτά τα σημεία.
Εμπόδιο αποτελεί σύμφωνα με τον κ. Δημουλά και το γεγονός πως οι δομές υποστήριξης των αστέγων και των ευάλωτων ομάδων στην Αθήνα, αλλά και στη χώρα μας συνολικά είναι υποτυπώδεις και πολύ λίγες.
«Αυτό είναι ένα διεθνές φαινόμενο: όπου υπάρχουν λίγες δομές υποστήριξης, όπως π.χ τα συσσίτια, η χρήση πλυντηρίων, κουζίνας, υπνωτηρίων κ.ο.κ, προκύπτει και μικρότερος αριθμός αστέγων. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι άστεγοι δεν κάνουν την εμφάνιση τους στο δημόσιο χώρο επειδή δεν υπάρχει κάτι να λάβουν από αυτόν».

Ολο και πιο σκληρή η αστεγία στην ελληνική πρωτεύουσα

Η βροχή μπορεί να «έκρυψε» τον πραγματικό αριθμό των αστέγων στην Αθήνα, αποκάλυψε όμως το πρόσωπο της σκληρής αστεγίας.
Οπως εξηγεί ο κ. Δημουλάς: «οι άστεγοι που εντοπίστηκαν εκείνη την μέρα υπό συνθήκες βροχής είναι οι άνθρωποι που δεν είχαν την επιλογή να περάσουν το βράδυ, ούτε σε ένα γιαπί. Αυτό είναι το πρόσωπο της σκληρής αστεγίας. Καταγράφηκαν κάποιοι άνθρωποι που ενώ έβρεχε ήταν σε χαρτόκουτα στο πεζοδρόμιο».

«Στον Δήμο της Αθήνας δεν θεωρούν το πρόβλημα των αστέγων προτεραιότητα»

Ο κ. Δημουλάς επισημαίνει πως στη χώρα μας, το θέμα της καταγραφής των αστέγων, έτσι ώστε να ακολουθούν στη συνέχεια πολιτικές που θα βοηθούν αυτή την κοινωνική ομάδα, απασχολεί ελάχιστα τόσο την πολιτεία, όσο και την αυτοδιοίκηση.
Οπως εξηγεί ο ίδιος: «Υπό κανονικές συνθήκες, η καταγραφή πρέπει να πραγματοποιείται κάθε χρόνο. Στη Βουδαπέστη για παράδειγμα ή στη Βαρκελώνη, προχωρούν κάθε χρόνο σε καταγραφή αστέγων εδώ και 15 χρόνια. Εχουν μία βάση δεδομένων και πληροφοριών πολύ σημαντική για να σχεδιάσουν τις πολιτικές για τους αστέγους. Στην Ελλάδα, δεν συμβαίνει αυτό».
Μάλιστα, σύμφωνα με τον καθηγητή, ο ίδιος ζήτησε από τον Δήμο της Αθήνας, λόγω των προαναφερθεισών πολλών δυσκολιών, να ακολουθήσει και μια επανάληψη καταγραφής τον περασμένο Μάιο όταν και λόγω του καλού καιρού, οι άστεγοι εντοπίζονται πιο εύκολα στον δημόσιο χώρο.
Η  αστεγία είναι ένα θέμα που στην Ελλάδα κρύβεται κάτω από το χαλί
Ωστόσο, ο Δήμος δεν είδε ζεστά το θέμα και η δεύτερη/συμπληρωματική καταγραφή, δεν πραγματοποιήθηκε.
Σημειώνεται πως σύμφωνα με τον κ. Δημουλά, το κόστος της καταγραφής είναι όπως το χαρακτηρίζει ο ίδιος… «αστείο» για αυτή την εργασία- μόλις 20.000 ευρώ.
«Η προηγούμενη διοίκηση του Δήμου της Αθήνας, από το 2018 μέχρι το 2025, έδειξε αδιαφορία για αυτό το θέμα. Η τωρινή διοίκηση είναι πιο θετική απ’ την προηγούμενη, αλλά όχι όσο απαιτείται για να αντιμετωπιστούν τα προβλήματα και οι ανάγκες των αστέγων στην ελληνική μητρόπολη» σχολιάζει ο κ. Δημουλάς.
Οπως συμπυκνώνει ο ίδιος την αντίληψη για το πρόβλημα της αστεγίας από την ελληνική πολιτεία: «Υποτιμούμε το πρόβλημα. Κάνουμε σαν να μην υπάρχει, ασχολούμαστε με αυτό περιστασιακά. Σαν να θέλουμε να το διαγράψουμε απ’ τη μνήμη μας. Πρέπει να σχεδιαστούν ειδικές, στοχευμένες πολιτικές για τους άστεγους, οι τωρινές είναι μέτρα προσωρινής ανακούφισης. Τα εργαλεία είναι διαθέσιμα, τεχνογνωσία και ηλεκτρονικές πλατφόρμες υπάρχουν. Γνώση υπάρχει, η πολιτική και διοικητική βούληση απουσιάζουν».

Πηγή: in.gr

Θεσσαλία

Το νέο βιβλίο του ομότιμου καθηγητή Φιλοσοφίας Θεοδόση Πελεγρίνη, με τίτλο «Το Φιλοσοφικό Θέατρο», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Κωσταράκη, θα παρουσιαστεί την Τετάρτη 10 Ιουνίου, στις 20:00, στο Χατζηγιάννειο Πνευματικό Κέντρο Λάρισας.

ΧΩΡΙΣ ΦΙΛΤΡΟ
Η Περιφέρεια Θεσσαλίας, με την στήριξη των Επιμελητηρίων Λάρισας και Καρδίτσας, συμμετείχε δυναμικά στην Διεθνή Έκθεση προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας PLMA 2026 , στο Άμστερνταμ (19–20 Μαΐου). Εννέα θεσσαλικές επιχειρήσεις παρουσίασαν τα προϊόντα τους. Πραγματοποίησαν στοχευμένες εμπορικές συναντήσεις και απέσπασαν θετικές εντυπώσεις · με τα περίπτερά τους να τα επισκέπτονται και εκπρόσωποι της Ελληνικής Πρεσβείας στην Ολλανδία.
OPINION ZONE

γράφει
Παπαϊωάννου Στέργιος

THINK TANK

1. Πόσα από τα έργα που ανακοινώθηκαν επανειλημμένα από την Περιφέρεια Θεσσαλίας έχουν ολοκληρωθεί, ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής τους και ποια μετρήσιμα αποτελέσματα έχουν αποδώσει στους πολίτες;

2. Γιατί η Περιφερειακή Αρχή δίνει τόσο μεγάλη έμφαση στην επικοινωνία, στις συσκέψεις και στις δημόσιες ανακοινώσεις, χωρίς να συνοδεύονται πάντοτε από αντίστοιχη δημόσια λογοδοσία για την πρόοδο ή την αποτυχία των εξαγγελιών;

3. Μπορεί η διοίκηση Κουρέτα να παρουσιάσει συγκεκριμένα παραδείγματα προβλημάτων που καταγράφηκαν στο "πεδίο", επιλύθηκαν πλήρως και δεν χρειάστηκε να επανεμφανιστούν σε μεταγενέστερα δελτία τύπου ως εκκρεμότητες;