Βαθιά διχασμένες απέναντι στο ενδεχόμενο επανάληψης των αμερικανικών επιθέσεων στο Ιράν – που θα προκαλούσαν, όπως έχει προειδοποιήσει η Τεχεράνη, νέα αντίποινα, αντίστοιχης φύσης, εναντίον τους – εμφανίζονται οι μοναρχίες του Κόλπου. Το Ριάντ, που έχει μέχρι στιγμής πληγεί λιγότερο, επιδιώκει αποκλιμάκωση. Αντίθετα, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, που έχουν δεχθεί το μεγαλύτερο κομμάτι των ιρανικών επιθέσεων, ενθαρρύνουν Ουάσιγκτον και Ισραήλ να συνεχίσουν τον πόλεμο. Προς το παρόν πάντως – συνοψίζει η εφημερίδα «Le Monde» λίγες ημέρες μετά την ολοκλήρωση της περιοδείας του γάλλου υπουργού Εξωτερικών Ζαν-Νοέλ Μπαρό στην περιοχή – η Τεχεράνη μοιάζει να επωφελείται από τη διάσπαση των γειτόνων της.
Τις πρώτες εβδομάδες της σύγκρουσης, οι ιρανικές επιθέσεις έδειχναν χαοτικές, φτάνοντας έως την Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν. Ομως το Ιράν κατάφερε να ελέγξει την κλιμάκωση. Παρά την καταστροφή σημαντικού μέρους των κέντρων διοίκησης και ελέγχου του, γεγονός που μετέφερε την ευθύνη των επιχειρήσεων σε αξιωματικούς αυτόνομων επαρχιών, οι από καιρό διαμορφωμένες κατευθυντήριες γραμμές λειτούργησαν: οι επιθέσεις διαφοροποιήθηκαν, πλήττοντας κυρίως τα ΗΑΕ και το Μπαχρέιν, τις μόνες χώρες που είχαν εξομαλύνει τις σχέσεις τους με το Ισραήλ, το 2020, ενώ γείτονες που κρίθηκαν περισσότερο συμφιλιωτικοί – η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, το οποίο ανέστειλε την παραγωγή υγροποιημένου φυσικού αερίου από την αρχή της σύγκρουσης, καθώς και το Ομάν – επλήγησαν λιγότερο.
Για τα ΗΑΕ, ο πόλεμος συνιστά υπαρξιακή πρόκληση. Το Αμπου Ντάμπι δεν πιστεύει σε μια ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν, έχει προχωρήσει μάλιστα, μετά την εκεχειρία της 8ης Απριλίου, σε επιθέσεις εναντίον δύο ιρανικών πετρελαϊκών. Σε συνεργασία με το Ισραήλ, τα Εμιράτα πίεσαν υπέρ του αποκλεισμού των Στενών του Ορμούζ από τις αμερικανικές δυνάμεις και εμφανίζονται πλέον προετοιμασμένα για το ενδεχόμενο επανέναρξης του πολέμου, με μακροπρόθεσμο στόχο την κατάρρευση του ιρανικού καθεστώτος. Axios και «Financial Times» αποκάλυψαν τις τελευταίες ημέρες ότι το Ισραήλ έχει αναπτύξει στα Εμιράτα προηγμένα συστήματα άμυνας – μεταξύ των οποίων τα Iron Dome και Iron Beam – καθώς και προσωπικό για τη λειτουργία τους.
Το Αμπου Ντάμπι καταγγέλλει έλλειψη περιφερειακής ηγεσίας και αναζωπύρωσε απότομα τη διαμάχη του με την περιφερειακή προστάτιδα δύναμη, τη Σαουδική Αραβία, αποχωρώντας από τον ΟΠΕΚ και διαθέτοντας το πετρέλαιό του στην Ουάσιγκτον χωρίς περιορισμούς στην παραγωγή. Στο παρασκήνιο, σαουδαραβικές πηγές εκφράζουν στον Τύπο οργή για αυτόν τον «απείθαρχο σύμμαχο». Το Ριάντ εξετάζει μέτρα αντιποίνων, την ώρα που το κλείσιμο του Ορμούζ καθιστά τα Εμιράτα εξαρτημένα από τις χερσαίες μεταφορές και από τον σαουδάραβα γείτονά τους.
Από την πλευρά του, το Ριάντ επιχειρεί να ενεργοποιήσει ένα περιφερειακό φόρουμ συνεννόησης, προσεγγίζοντας την Τουρκία, την Αίγυπτο και το Πακιστάν, ώστε να αποκτήσει περιθώριο κινήσεων απέναντι στην πολιτική πίεσης των ΗΠΑ και του Ισραήλ. Οπως εκτιμούν οι ειδικοί Μαρία Φαντάπιε και Βάλι Νασρ στο Foreign Affairs, η πρωτοβουλία αυτή θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για μια συμφωνία μη επίθεσης με το Ιράν, υπό την προϋπόθεση ότι θα συμμετάσχουν όλα τα κράτη του Κόλπου και θα υπάρξουν συλλογικές εγγυήσεις ασφάλειας.
Προς το παρόν πάντως, και παρά τις ελπίδες της Γαλλίας για νέες στρατιωτικές συνεργασίες, οι μοναρχίες του Κόλπου δείχνουν να αυξάνουν την εξάρτησή τους από τις αμερικανικές στρατιωτικές δυνατότητες: μόλις την Παρασκευή, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ έκανε γνωστό πως ενέκρινε την πώληση ενός αντιπυραυλικού συστήματος Patriot στο Κατάρ, αντί περισσοτέρων από 4 δισ. δολάρια. Οι ΗΠΑ έδωσαν επίσης άδεια για την πώληση όπλων στο Ισραήλ και άλλους συμμάχους τους στη Μέση Ανατολή – το Κουβέιτ και τα ΗΑΕ –, επεσήμανε η αμερικανική διπλωματία, ζητώντας από το Κογκρέσο να εγκρίνει τις πωλήσεις αυτές, ύψους άνω των 8,6 δισ. δολαρίων.
Πηγή: tanea.gr
