Το Μουντιάλ επιστρέφει σε ΗΠΑ, Μεξικό και Καναδά, όμως η μεγαλύτερη ποδοσφαιρική γιορτή κρύβει μια σκληρή πραγματικότητα. Έκθεση προειδοποιεί ότι οι τεράστιες αποστάσεις και οι αεροπορικές μετακινήσεις φέρνουν ένα πρωτοφανές περιβαλλοντικό κόστος
Πέντε ημέρες και σήμερα απομένουν για την πρώτη σέντρα… και η καρδιά του ποδοσφαίρου ετοιμάζεται να χτυπήσει ξανά δυνατά. Η αντίστροφη μέτρηση για το Παγκόσμιο Κύπελλο 2026 συνεχίζεται, με τους φιλάθλους σε όλο τον κόσμο να ανυπομονούν για την έναρξη της μεγαλύτερης ποδοσφαιρικής γιορτής στα γήπεδα των ΗΠΑ, του Μεξικού και του Καναδά.
Για πρώτη φορά στην ιστορία, 48 εθνικές ομάδες θα διεκδικήσουν το πολυπόθητο τρόπαιο σε 16 διαφορετικά γήπεδα, σε μια διοργάνωση που υπόσχεται έντονες συγκινήσεις και μοναδικές στιγμές.
Ωστόσο, η έκθεση «FIFA’s Climate Blind Spot» έρχεται να ρίξει βαριά σκιά στη διοργάνωση, προειδοποιώντας ότι το Μουντιάλ 2026 ενδέχεται να είναι το πιο ρυπογόνο τουρνουά στην ιστορία του ποδοσφαίρου, προκαλώντας έως και διπλάσιες εκπομπές ρύπων σε σχέση με προηγούμενες διοργανώσεις. Σύμφωνα με αυτή, η διευρυμένη μορφή του φετινού Παγκοσμίου Κυπέλλου, οι τεράστιες γεωγραφικές αποστάσεις μεταξύ των πόλεων και η απόλυτη εξάρτηση από τα αεροπορικά ταξίδια δημιουργούν ένα επικίνδυνο κοκτέιλ για το κλίμα.
Η μελέτη, η οποία εκπονήθηκε από το New Weather Institute, εκτιμά ότι το Μουντιάλ 2026 θα παράγει τουλάχιστον 9 εκατομμύρια τόνους ισοδύναμου CO₂. Το νούμερο αυτό είναι σχεδόν διπλάσιο από τον μέσο όρο των διοργανώσεων της περιόδου 2010-2022 (που κυμαινόταν στους 4,7 εκατομμύρια τόνους). Στο πιο απαισιόδοξο σενάριο, οι εκπομπές μπορεί να αγγίξουν ακόμα και τους 15 εκατομμύρια τόνους, κατατάσσοντας το Μουντιάλ του 2026 ανάμεσα στα πιο επιβλαβή αθλητικά γεγονότα που έχουν καταγραφεί ποτέ.
Περισσότερες ομάδες και περισσότεροι αγώνες στο Μουντιάλ 2026
Ο βασικός ένοχος πίσω από αυτούς τους αριθμούς είναι η αλλαγή στο φορμάτ. Στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026 θα συμμετέχουν 48 ομάδες και θα διεξαχθούν συνολικά 104 αγώνες, μια αύξηση που αγγίζει το 63% συγκριτικά με το παρελθόν. Αυτή η επέκταση φέρνει αυτόματα περισσότερες μετακινήσεις, μαζική προσέλευση φιλάθλων και μεγάλη πίεση στις υποδομές. Η έκθεση τονίζει ότι η μεγαλύτερη πληγή θα είναι οι αερομεταφορές, οι οποίες αποτελούν και την κύρια πηγή ρύπανσης.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμα μεγαλύτερο εξαιτίας της γεωγραφίας. Σε αντίθεση με παλαιότερα Μουντιάλ που φιλοξενούνταν σε μία μόνο χώρα, η φετινή διοργάνωση απλώνεται σε 16 πόλεις ολόκληρης της Βόρειας Αμερικής, με τις αποστάσεις μεταξύ τους να φτάνουν τα χιλιάδες χιλιόμετρα. Αυτό σημαίνει ότι ομάδες, δημοσιογράφοι και εκατομμύρια οπαδοί θα ζουν κυριολεκτικά μέσα στα αεροπλάνα.
Μάλιστα, οι ειδικοί υπολογίζουν ότι μόνο τα αεροπορικά ταξίδια θα απελευθερώσουν πάνω από 7,7 εκατομμύρια τόνους CO₂. Οι εκπομπές από τις πτήσεις αναμένεται να εκτοξευθούν κατά 160% έως 325% σε σύγκριση με προηγούμενα τουρνουά, μετατρέποντας το ταξίδι στον νούμερο ένα περιβαλλοντικό κίνδυνο.
Ένα μοντέλο που δύσκολα δικαιολογείται
Το παράδοξο είναι ότι η διοργάνωση δεν απαιτεί το χτίσιμο νέων γηπέδων. Αυτό θεωρητικά περιορίζει το περιβαλλοντικό αποτύπωμα, όμως η έκθεση ξεκαθαρίζει ότι το πρόβλημα είναι δομικό: ένα μοντέλο ολοένα και μεγαλύτερων, «παγκοσμιοποιημένων» διοργανώσεων, χωρίς να υπολογίζεται το κόστος των τεράστιων αποστάσεων.
Την κατάσταση επιβαρύνει και η έλλειψη εναλλακτικών λύσεων στις μεταφορές. Σε αντίθεση με την Ευρώπη ή την Ασία, η Βόρεια Αμερική δεν διαθέτει ένα εκτεταμένο δίκτυο τρένων υψηλής ταχύτητας που θα μπορούσε να απορροφήσει ένα μέρος των ταξιδιωτών και να μειώσει το αποτύπωμα άνθρακα.
Η έκθεση, όπως επισημαίνει και το Euronews, ασκεί δριμεία κριτική στη στρατηγική της FIFA για το κλίμα, μιλώντας ανοιχτά για ένα «τυφλό σημείο» απέναντι στην περιβαλλοντική κρίση. Σύμφωνα με τους συντάκτες, υπάρχει μια χαώδης απόσταση ανάμεσα στις θεωρητικές δεσμεύσεις της FIFA για βιωσιμότητα και στις πραγματικές της αποφάσεις όπως το να μεγαλώσει το τουρνουά και να επιλέξει πόλεις που απέχουν τόσο πολύ μεταξύ τους. Η προειδοποίηση είναι σαφής: το Μουντιάλ 2026 κινδυνεύει να επιδεινώσει την κλιματική κρίση, σε μια εποχή που ο πλανήτης ζητάει απεγνωσμένα μείωση των ρύπων.
Τι απαντά η FIFA;
Από την πλευρά της, η FIFA επιμένει ότι το Μουντιάλ θα συνοδεύεται από μια αυστηρή στρατηγική βιωσιμότητας. Στόχος της, όπως λέει, είναι να μειώσει τις επιπτώσεις και να αφήσει μια «θετική κληρονομιά» στις τοπικές κοινωνίες.
Σύμφωνα με την επίσημη θέση της, η ομοσπονδία θα επιβάλει πράσινα πρότυπα στα στάδια και τις προσωρινές εγκαταστάσεις, θα ενθαρρύνει τη χρήση των μέσων μαζικής μεταφοράς και θα πάρει μέτρα για τη μείωση των απορριμμάτων και της κατανάλωσης ενέργειας.
Παράλληλα, η FIFA τονίζει ότι οι ίδιες οι πόλεις που φιλοξενούν τους αγώνες θα παίξουν καθοριστικό ρόλο, εφαρμόζοντας μακροπρόθεσμα περιβαλλοντικά μέτρα που θα μείνουν και μετά τη λήξη του τουρνουά. Ωστόσο, η έκθεση, η οποία συντάχθηκε σε συνεργασία με κορυφαίους οργανισμούς όπως οι Scientists for Global Responsibility, το Environmental Defense Fund και το Sport for Climate Action Network, προειδοποιεί: αυτά τα μέτρα είναι πολύ μικρά για να ισοφαρίσουν το τεράστιο περιβαλλοντικό κόστος της διοργάνωσης.
Πηγή: in.gr
