Ο «Μεγάλος Αδελφός» δεν είναι πλέον μια δυστοπική μεταφορά από τις σελίδες του βιβλίου του Οργουελ αλλά μια σύνθετη, τεχνολογικά εξελιγμένη πραγματικότητα που διαμορφώνεται σιωπηλά με τη βοήθεια και των σύγχρονων γιγαντιαίων βάσεων δεδομένων, μεταλλάσσοντας ριζικά τη σχέση κράτους και πολίτη.
Στις ΗΠΑ, με αφορμή – πρόσχημα την καταπολέμηση της παράνομης μετανάστευσης, έχει αναπτυχθεί ένα εκτεταμένο και υψηλής τεχνολογίας δίκτυο παρακολούθησης, επιτρέποντας σε ομοσπονδιακές Αρχές να συλλέγουν, να διασταυρώνουν και να αξιοποιούν τεράστιους όγκους προσωπικών πληροφοριών όχι μόνο για υπόπτους, αλλά και για εκατομμύρια πολίτες.
Μέσα από την ενοποίηση αρχείων δημόσιων φορέων, βάσεων δεδομένων που δημιουργήθηκαν για εμπορικούς σκοπούς και εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης, οι Αρχές αποκτούν πρόσβαση όχι μόνο στο «πού» βρίσκεται κάποιος, αλλά και στο «ποιος είναι», «με ποιους συνδέεται» και «πώς ακριβώς κινείται». Σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, τα όρια ανάμεσα στην ασφάλεια και την ιδιωτικότητα γίνονται όλο και πιο ασαφή. Καθώς οι δυνατότητες παρακολούθησης διευρύνονται και οι θεσμικοί περιορισμοί δοκιμάζονται, επανέρχεται με επιτακτικό τρόπο ένα παλιό, αλλά πλέον πιο επίκαιρο από ποτέ ερώτημα: «ποιος παρακολουθεί τους παρακολουθούντες» και με ποιους όρους;
Οπως αναφέρει δημοσίευμα της «Wall Street Journal», η Λιζ ΜακΛίλαν πέρασε ένα πρωινό τον Ιανουάριο παρακολουθώντας ομοσπονδιακούς πράκτορες που είχαν αναπτυχθεί στο Μέιν, στο πλαίσιο ενός ευρύτερου σχεδίου της κυβέρνησης Τραμπ για καταστολή της παράνομης μετανάστευσης. Οπως κι άλλοι ακτιβιστές, διαδηλωτές και περαστικοί, τράβηξε φωτογραφίες καταγράφοντας μεταξύ άλλων και μία σύλληψη, για να συνειδητοποιήσει στη συνέχεια ότι πράκτορες την περικύκλωσαν και την οδήγησαν στο ίδιο της το σπίτι. «Αυτή είναι μια προειδοποίηση», της είπαν. «Ξέρουμε ότι μένεις εδώ».
Στη μάχη κατά της παράνομης μετανάστευσης είναι γνωστό ότι οι ΗΠΑ δαπανούν εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια σε εργαλεία που δίνουν στους ομοσπονδιακούς πράκτορες εύκολη πρόσβαση στις διευθύνσεις κατοικίας και εργασίας αμερικανών πολιτών, στους λογαριασμούς τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, σε στοιχεία οχημάτων, στο ιστορικό πτήσεων, σε αρχεία επιβολής του νόμου και σε άλλες προσωπικές πληροφορίες, καθώς και σε δεδομένα για την παρακολούθηση των καθημερινών τους μετακινήσεων, όπως διαπίστωσε η «Wall Street Journal». Το σύστημα παρακολούθησης βασίζεται σε έναν συνδυασμό πληροφοριών από δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς που συλλέγονται και ταξινομούνται από μεγάλες εταιρείες όπως οι Palantir Technologies, Deloitte, ο ιαπωνικός όμιλος NEC και μικρότερες με εξειδίκευση πάντα σε λογισμικό κατασκοπείας.
Το αμερικανικό υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας έχει θέσει αυτά τα εργαλεία παρακολούθησης – λογισμικό αναγνώρισης προσώπου, εντοπισμό τοποθεσίας και «σάρωση» κοινωνικών δικτύων που παλαιότερα στόχευαν κυρίως ύποπτους τρομοκράτες και διακινητές ναρκωτικών – στη διάθεση των ομοσπονδιακών πρακτόρων της υπηρεσίας μετανάστευσης.
Το σύστημα, δε, έχει ιδιαιτέρως αναπτυχθεί μετά τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου κι έχει «απογειωθεί» με τη βοήθεια της τεχνητής νοημοσύνης. Σύμφωνα με καταγεγραμμένα στοιχεία, έχει χρησιμοποιηθεί εναντίον ανθρώπων οι οποίοι θεωρήθηκε ότι αντιτάχθηκαν ή παρεμπόδισαν επιχειρήσεις καταστολής εις βάρος παράνομων μεταναστών. Ειδικοί σε θέματα απορρήτου πρώην υπάλληλοι του τμήματος λένε ότι η διοίκηση ερμηνεύει με πρωτοφανή τρόπο τους υφιστάμενους κανόνες και αγνοεί περιορισμούς που είχαν τεθεί από προηγούμενες διοικήσεις.
Η καταστολή της μετανάστευσης δοκιμάζει τα νομικά και ηθικά όρια της παρακολούθησης πολιτών και των δικαιωμάτων ιδιωτικότητας, σύμφωνα με πρώην αξιωματούχους. «Αντίποινα που έχουμε δει εναντίον Αμερικανών που επέλεξαν να καταγράψουν νόμιμα δραστηριότητες της Υπηρεσίας Μετανάστευσης θα πρέπει να μας ανησυχούν όλους», τονίζει ο Ρας Ατκινσον, πρώην στέλεχος του υπουργείου Δικαιοσύνης, επισημαίνοντας ότι είναι συνταγματικά κατοχυρωμένο δικαίωμα των πολιτών να γνωρίζουν «γιατί η κυβέρνηση συλλέγει δεδομένα για όσους διαμαρτύρονται ειρηνικά». Καθώς οι πράκτορες αποκτούν όλο και πιο ισχυρά εργαλεία, όπως η δυνατότητα παραβίασης κρυπτογραφημένων εφαρμογών μηνυμάτων και ελέγχου εφαρμογών όπως οι WhatsApp και Reddit, οι περιορισμοί στη χρήση τους μειώνονται.
Με τη στήριξη του Κογκρέσου και του προέδρου Τραμπ, το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας δαπάνησε 425 εκατ. δολάρια, ρεκόρ, σε τεχνολογία παρακολούθησης τον τελευταίο χρόνο, σημειώνοντας αύξηση κατά 17%. Ορισμένοι Δημοκρατικοί βουλευτές έχουν εκφράσει ανησυχίες για τη χρήση τέτοιων τεχνολογιών, ενώ έχουν κατατεθεί αγωγές που υποστηρίζουν ότι η χρήση τους παραβιάζει το Σύνταγμα.
Η επιβολή της μεταναστευτικής νομοθεσίας, σύμφωνα με το υπουργείο, είναι «ουσιώδης για την προστασία της εθνικής ασφάλειας, της δημόσιας ασφάλειας και της οικονομικής ισχύος της Αμερικής».
Πηγή: tanea.gr
