Από τότε που ανέλαβε την εξουσία, ο Βίκτορ Όρμπαν επαναδιατυπώνει συνεχώς τους κανόνες του δημοκρατικού παιχνιδιού υπέρ του, κάτι που θα μπορούσε να του επιτρέψει να κερδίσει τις αυριανές βουλευτικές εκλογές παρά τις δυσμενείς δημοσκοπήσεις Μετά από περισσότερα από
Από τότε που ανέλαβε την εξουσία, ο Βίκτορ Όρμπαν επαναδιατυπώνει συνεχώς τους κανόνες του δημοκρατικού παιχνιδιού υπέρ του, κάτι που θα μπορούσε να του επιτρέψει να κερδίσει τις αυριανές βουλευτικές εκλογές παρά τις δυσμενείς δημοσκοπήσεις
Μετά από περισσότερα από δεκαπέντε χρόνια αδιαμφισβήτητης εξουσίας, ο Ούγγρος πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν αντιμετωπίζει μια πρόκληση πολιτικής επιβίωσης την Κυριακή 12 Απριλίου, εναντίον του Πέτερ Μαγιάρ, ενός πρώην πιστού στο καθεστώς, ο οποίος έχει γίνει η μεγαλύτερη ελπίδα της αντιπολίτευσης μέσα σε λίγους μόνο μήνες.
Η Ευρώπη κρατάει την ανάσα της: μια ήττα του Όρμπαν θα μπορούσε να αναδιαμορφώσει τα χαρτιά μεταξύ των Βρυξελλών και ενός κράτους που έχει καταλήξει να είναι ένα μεγάλο εμπόδιο για την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ένας μαχητής και ένας νικητής στο δίκτυό του, Truth Social, ο Ντόναλντ Τραμπ χρησιμοποίησε αυτά τα λόγια την Τρίτη 24 Μαρτίου για να επαναλάβει την πλήρη και άνευ όρων υποστήριξή του στον Όρμπαν, μια ακροδεξιά, εθνικιστική προσωπικότητα που πρόσκειται στους Αμερικανούς συντηρητικούς.
\Ωστόσο, σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, ο Ούγγρος πρωθυπουργός δεν είναι πλέον νικητής.
Αλλά σε αυτή τη χώρα της Κεντρικής Ευρώπης, το αποτέλεσμα των εκλογών εξαρτάται λιγότερο από τον νικητή και περισσότερο από το πώς οργανώνεται η ψηφοφορία.
Από τότε που ανέλαβε την εξουσία το 2010, ο Όρμπαν έχει εργαστεί για να ξαναγράψει τους κανόνες του εκλογικού παιχνιδιού προς όφελός του. Ο μαχητής θα μπορούσε, για άλλη μια φορά, να εδραιώσει την εξουσία του.
Οι ουγγρικές εκλογές συχνά περιγράφονται ως ελεύθερες, αλλά όχι δίκαιες από οργανισμούς παρακολούθησης εκλογών, όπως το Freedom House. Ελεύθερες, επειδή τα ψηφοδέλτια όντως καταμετρώνται, αλλά άδικες όσον αφορά στους κανόνες που διέπουν τον ανταγωνισμό. Αυτό το παράδοξο θα μπορούσε να καταδειχθεί περαιτέρω σε αυτές τις εκλογές: παρόλο που οι δημοσκοπήσεις δείχνουν το κόμμα της αντιπολίτευσης Tisza να προηγείται, το εκλογικό σύστημα θα μπορούσε να χαρίσει τη νίκη στο Fidesz, το κόμμα του Βίκτορ Όρμπαν. Επιπλέον, ακόμη και αν ο Πέτερ Μαγιάρ, ο κύριος αντίπαλός του, κερδίσει τις εκλογές, ο Ούγγρος πρωθυπουργός θα μπορούσε να συνεχίσει να παίζει το ρόλο του spoiler.
Ψηφοφορία σε δύο στάδια
Πριν ο Όρμπαν αναλάβει την εξουσία, το ουγγρικό κοινοβούλιο είχε 386 έδρες. Πολύ γρήγορα, ο πρωθυπουργός χρησιμοποίησε την κοινοβουλευτική του πλειοψηφία για να περάσει μια μεταρρύθμιση του εκλογικού νόμου, μειώνοντας αυτό τον αριθμό σε 199. Ενώ αυτός ο νόμος στόχευε στην ευθυγράμμιση του αριθμού των βουλευτών με το μέγεθος του πληθυσμού, πολλοί παρατηρητές κατήγγειλαν τα συστημικά πλεονεκτήματα που προσέφερε αυτή η μεταρρύθμιση στο κυβερνών κόμμα.
Στην Ουγγαρία, οι ψηφοφόροι ψηφίζουν δύο φορές: πρώτα για μια εθνική κομματική λίστα και στη συνέχεια για να εκλέξουν έναν υποψήφιο από την εκλογική τους περιφέρεια. Σύμφωνα με αυτό το σύστημα, ακόμη και αν η αντιπολίτευση κερδίσει την ψηφοφορία για την εθνική κομματική λίστα, μπορεί να χάσει τις εκλογές εάν το κυβερνών κόμμα κυριαρχήσει στις ψήφους της εκλογικής περιφέρειας.
Και ο Όρμπαν δεν έχει μείνει άπραγος σε αυτές τις εκλογικές περιφέρειες. Το 2024, τα όρια 39 εκλογικών περιφερειών περισσότερες από το ένα τρίτο όλων των εκλογικών περιφερειών επανασχεδιάστηκαν: οι περιοχές που ευνοούσαν την αντιπολίτευση συγχωνεύθηκαν σε μεγαλύτερες εκλογικές περιφέρειες, ενώ εκείνες που τείνουν περισσότερο προς το Fidesz του Όρμπαν διαιρέθηκαν.
Με αυτή την ανακατανομή των περιφερειών, η Βουδαπέστη, για παράδειγμα, έχασε δύο έδρες (από 18 σε 16), ενώ η γειτονική κομητεία τής Πέστης κέρδισε δύο (από 12 σε 14). Ωστόσο, όπως επισημαίνει η έκθεση της αποστολής παρατήρησης του ΟΑΣΕ του Δεκεμβρίου 2025, το κόμμα με επικεφαλής τον Πέτερ Μαγιάρ είναι καλά εδραιωμένο στη Βουδαπέστη και σε άλλες μεγάλες πόλεις, ενώ ο Βίκτορ Όρμπαν κυριαρχεί στην αγροτική, πιο συντηρητική Ουγγαρία.
Άνισοι όροι ανταγωνισμού
Πριν ο Όρμπαν ανέλθει στην εξουσία, το εκλογικό σύστημα που ίσχυε τότε επέτρεπε στους υποψηφίους που έχαναν στις εκλογικές περιφέρειες να μεταφέρουν τις ψήφους που έλαβαν στο ψηφοδέλτιο του κόμματός τους σε εθνικό επίπεδο. Αυτός ήταν ένας τρόπος για να επιτραπεί σε περισσότερα κόμματα να εκπροσωπηθούν στο κοινοβούλιο της Βουδαπέστης.
Ο νυν πρωθυπουργός έχει επεκτείνει αυτό το σύστημα: τώρα, οι πλεονάζουσες ψήφοι των υποψηφίων που εκλέγονται στις εκλογικές τους περιφέρειες μεταφέρονται επίσης σε εθνικό επίπεδο. Όσο καλύτερες είναι οι επιδόσεις ενός κόμματος σε τοπικό επίπεδο, τόσο περισσότερες πρόσθετες ψήφους λαμβάνει σε εθνικό επίπεδο. Και εδώ, το Fidesz επωφελείται, δεδομένης της κυριαρχίας του σε τόσες πολλές εκλογικές περιφέρειες.
Για να καταφέρει το κόμμα της αντιπολίτευσης να εκθρονίσει το κυβερνών κόμμα, πρέπει επομένως να κάνει πολύ περισσότερα από το να τερματίσει πρώτο σε εθνικό επίπεδο. Το εκλογικό σύστημα είναι τόσο διαστρεβλωμένο υπέρ του Fidesz που το Tisza θα πρέπει να κερδίσει με διαφορά τεσσάρων έως πέντε μονάδων για να αποκτήσει απλή πλειοψηφία στο Κοινοβούλιο, δήλωσε η Edit Zgut-Przybylska, κατά τη διάρκεια πρόσφατου διαδικτυακού σεμιναρίου που διοργάνωσε το think tank Visegrad Insight.
Τον Νοέμβριο του 2021, ο Βίκτορ Όρμπαν άλλαξε επίσης τον ορισμό της κατοικίας. Στόχος; Να επιτραπεί στους Ούγγρους να παρέχουν μια διεύθυνση χωρίς να χρειάζεται να αποδείξουν ότι όντως διαμένουν εκεί. Ενώ οι συνομιλητές του ΟΑΣΕ δεν εξέφρασαν επιφυλάξεις σχετικά με την ακρίβεια των εκλογικών καταλόγων, ανησυχούσαν για τον εκλογικό τουρισμό, ο οποίος θα μπορούσε να επιτρέψει σε έναν ψηφοφόρο να εγγραφεί σε μια λιγότερο βέβαιη εκλογική περιφέρεια για να ευνοήσει το κόμμα της προτίμησής του.
Τι θα γινόταν αν ο Μαγιάρ κέρδιζε τις εκλογές;
Ακόμα κι αν η αντιπολίτευση καταφέρει να ανέλθει στην εξουσία, αποφεύγοντας όλα τα εμπόδια που έθεσε σχολαστικά ο Βίκτορ Όρμπαν, το Fidesz δεν θα ηττηθεί στην πραγματικότητα εντελώς. Έχει αναδιαμορφώσει όλους τους θεσμούς της χώρας.
Οι σημαντικές συνταγματικές τροποποιήσεις, καθώς και ο διορισμός ή η αντικατάσταση βασικών προσωπικοτήτων στην κορυφή του κρατικού μηχανισμού, απαιτούν πλειοψηφία δύο τρίτων στο κοινοβούλιο.
Ωστόσο, πρόσφατες δημοσκοπήσεις προβλέπουν μια ιδιαίτερα αμφίρροπη αναμέτρηση μεταξύ των δύο υποψηφίων. Ο Guardian κάνει έναν παραλληλισμό με την Πολωνία, όπου ο Ντόναλντ Τουσκ αγωνίζεται εδώ και δύο χρόνια για να αντιστρέψει τις μεταρρυθμίσεις της προηγούμενης υπερεθνικιστικής κυβέρνησης. Ωστόσο, στην Πολωνία, το κόμμα Νόμος και Δικαιοσύνη (PiS) βρισκόταν στην εξουσία μόνο για οκτώ χρόνια, επισημαίνει ο Γερμανός ευρωβουλευτής των Πρασίνων, Ντάνιελ Φρόιντ. Μετά από περισσότερα από δεκαπέντε χρόνια διακυβέρνησης του Fidesz, η Ουγγαρία αντιμετωπίζει μια πραγματικά τρομερή πρόκληση, προσθέτει.
Επιπλέον, όπως επισημαίνει η γαλλική Liberation, αν το κράτος που έχτισε ο Βίκτορ Όρμπαν είναι καταδικασμένο να διαρκέσει, το ίδιο θα μπορούσε να ισχύει και για μεγάλο μέρος της κοσμοθεωρίας του. Ακόμα κι αν κερδίσει η αντιπολίτευση, οι παρατηρητές δεν αναμένουν πολιτική επανάσταση. Η διαφορά θα είναι περισσότερο στον τόνο παρά στην ουσία, δήλωσε στο Reuters ένας διπλωμάτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με τους ίδιους παρατηρητές, η κυβέρνηση της Ουγγαρίας δεν θα διέφερε πολύ από την κυβέρνηση Όρμπαν σε θέματα μετανάστευσης και διεύρυνσης της ΕΕ. Στην πραγματικότητα, η δημοτικότητα του Ούγγρου πηγάζει λιγότερο από την ιδεολογία του και περισσότερο από την κούραση των πολιτών με το σύστημα Όρμπαν.
Χειραγώγηση των μέσων ενημέρωσης
Λοιπόν, άδικες αλλά ελεύθερες εκλογές , πραγματικά; Καθώς τα χρόνια της εξουσίας του περνούν, ο εθνικιστής ηγέτης και το κόμμα του αποκτούν όλο και περισσότερα μέσα ενημέρωσης. Αφού ανέλαβε τον έλεγχο της δημόσιας ραδιοτηλεόρασης και περίπου 500 ιδιωτικών μέσων ενημέρωσης, η ομάδα του Βίκτορ Όρμπαν έκανε ένα ακόμη βήμα τον Νοέμβριο του 2025. Ο φιλοκυβερνητικός όμιλος Indiamedia αγόρασε την εξαιρετικά δημοφιλή ταμπλόιντ Blikk, πέντε μήνες πριν από τις βουλευτικές εκλογές. Αυτή η εφημερίδα, η οποία πουλάει δεκάδες χιλιάδες αντίτυπα την ημέρα στην Ουγγαρία, εδραιώνει περαιτέρω την ηγεμονία του πρωθυπουργού και δίνει μια νέα διάσταση στην προπαγάνδα του.
Ωστόσο, όπως επισημαίνει η έκθεση του ΟΑΣΕ, ο νόμος απαιτεί από τα μέσα ενημέρωσης να εγγυώνται αμερόληπτη και ισορροπημένη πολιτική κάλυψη. Πέντε χρόνια νωρίτερα, η ηλεκτρονική εφημερίδα Index, παρά την κριτική της προς την κυβέρνηση, είχε επίσης περιέλθει στα χέρια του κόμματος του Βίκτορ Όρμπαν. Έκτοτε, η γραμμή της έχει αλλάξει σημαντικά: όλα τα ερευνητικά άρθρα και οι αναλύσεις για τη διαφθορά έχουν εξαφανιστεί από τις σελίδες της.
Ο Όρμπαν κάνει επίσης εκτεταμένη χρήση τεχνητής νοημοσύνης για να δυσφημίσει τον αντίπαλό του. Βίντεο που δημιουργούνται από AI και δείχνουν τον Πέτερ Μαγιάρ να ανακοινώνει περικοπές συντάξεων ή ακόμα και να φοράει ζουρλομανδύα κυκλοφορούν στους λογαριασμούς κοινωνικής δικτύωσης του υπεύθυνου της προεκλογικής εκστρατείας του Όρμπαν. Σε αυτά προστίθενται οι πρόσφατες κατηγορίες για ρωσική παρέμβαση στις ουγγρικές εκλογές.
Όλοι αυτοί οι ελιγμοί θα μπορούσαν, στις 12 Απριλίου, να ακυρώσουν τις πρόσφατες δημοσκοπήσεις που προέβλεπαν την ήττα του ακροδεξιού πρωθυπουργού. Κυριακή, κοντή γιορτή
Πηγή: in.gr
