Η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά ένα ακόμη βήμα στη διαδικασία διεύρυνσής της, προετοιμάζοντας ήδη το δημοσιονομικό πλαίσιο για την ένταξη του Μαυροβουνίου, το οποίο θεωρείται σήμερα η πιο ώριμη υποψήφια χώρα των Δυτικών Βαλκανίων για ένταξη στο ευρωπαϊκό μπλοκ.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε χρηματοδοτικό πακέτο που υπολογίζει σε 3,189 δισεκατομμύρια ευρώ το συνολικό κόστος της ένταξης του Μαυροβουνίου κατά την περίοδο 2028-2034, εφόσον η χώρα ολοκληρώσει επιτυχώς τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις και γίνει πλήρες μέλος της Ένωσης από τον Ιανουάριο του 2028.
Το σχέδιο αποτελεί ένα σημαντικό θεσμικό βήμα, καθώς καθορίζει για πρώτη φορά τον τρόπο με τον οποίο θα χρηματοδοτηθεί το νέο κράτος-μέλος από την πρώτη ημέρα συμμετοχής του στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Παράλληλα, ανοίγει τον δρόμο για την ολοκλήρωση του κεφαλαίου 33 των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, το οποίο αφορά τις δημοσιονομικές και χρηματοδοτικές διατάξεις της ένταξης.
Σύμφωνα με την πρόταση της Κομισιόν, το μεγαλύτερο μέρος των κονδυλίων, ύψους περίπου 2,1 δισεκατομμυρίων ευρώ, θα κατευθυνθεί στην οικονομική και κοινωνική συνοχή, στην αγροτική ανάπτυξη και στην ενίσχυση της εσωτερικής ασφάλειας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στη διαχείριση των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς με την ένταξή του το Μαυροβούνιο θα μετατραπεί αυτομάτως σε εξωτερικό σύνορο της ΕΕ. Για τον σκοπό αυτό προβλέπονται περίπου 84,5 εκατομμύρια ευρώ για την ενίσχυση των συνοριακών υποδομών και των υπηρεσιών ασφαλείας.
Στον αγροτικό τομέα προβλέπεται μεταβατικό καθεστώς. Οι άμεσες ενισχύσεις προς τους αγρότες θα ξεκινήσουν από το 40% των επιπέδων που λαμβάνουν σήμερα οι γεωργοί των κρατών-μελών και θα αυξάνονται σταδιακά, ώστε να φτάσουν στο 100% μέσα σε διάστημα δέκα ετών.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά από το Μαυροβούνιο να προετοιμάσει ήδη από σήμερα, ως υποψήφια χώρα, ένα ολοκληρωμένο σχέδιο διαχείρισης των ευρωπαϊκών κονδυλίων, ώστε να μην υπάρξουν καθυστερήσεις κατά την πρώτη ημέρα συμμετοχής του στην Ένωση.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, χαρακτήρισε το πακέτο «ένα ακόμη συγκεκριμένο βήμα προς το ευρωπαϊκό μέλλον του Μαυροβουνίου», υπογραμμίζοντας ότι η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης προχωρά όταν βασίζεται στην αξιοκρατία, στη συνέπεια των μεταρρυθμίσεων και στην αμοιβαία εμπιστοσύνη.
Από την πλευρά της, η επίτροπος Διεύρυνσης, Μάρτα Κος, επισήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση τηρεί τη δική της δέσμευση, ενώ το Μαυροβούνιο συνεχίζει να υλοποιεί τις μεταρρυθμίσεις που απαιτούνται για την ολοκλήρωση της ενταξιακής διαδικασίας.
Η Κομισιόν διευκρινίζει ότι η ένταξη του Μαυροβουνίου δεν θα μειώσει τις χρηματοδοτήσεις που λαμβάνουν τα σημερινά κράτη-μέλη, καθώς μέρος του κόστους θα καλυφθεί μέσω της μεταφοράς των ήδη προβλεπόμενων προενταξιακών κονδυλίων προς τη χώρα.
Το χρηματοδοτικό σχέδιο, πάντως, δεν έχει ακόμη οριστικοποιηθεί. Οι τελικοί αριθμοί θα εξαρτηθούν από τις διαπραγματεύσεις για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την περίοδο 2028-2034, το οποίο θα πρέπει να εγκριθεί από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.
Στο μεταξύ, το Μαυροβούνιο επιδιώκει να ολοκληρώσει όλες τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις έως το τέλος του 2026. Μέχρι σήμερα έχει ανοίξει και τα 33 διαπραγματευτικά κεφάλαια, ενώ τα 16 έχουν ήδη κλείσει προσωρινά, γεγονός που το καθιστά τον πιο προχωρημένο υποψήφιο προς ένταξη από όλες τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων.
Εάν το χρονοδιάγραμμα τηρηθεί, το Μαυροβούνιο θα γίνει το πρώτο νέο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης μετά την ένταξη της Κροατίας το 2013, σηματοδοτώντας την επανεκκίνηση της ευρωπαϊκής διεύρυνσης έπειτα από μία μακρά περίοδο στασιμότητας.
Πηγή: tanea.gr
