Ανατροπή στις ισορροπίες στην ευρύτερη περιοχή του Περσικού Κόλπου φέρνει το Ομάν, καθώς, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Bloomberg, ενημέρωσε Ευρωπαίους αξιωματούχους ότι δεν υπάρχει τρόπος να επανέλθει το προπολεμικό καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ. Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο τα πλοία που διέρχονται να κληθούν να καταβάλλουν ορισμένα τέλη.
Όπως ανέφεραν οι ίδιες πηγές, αξιωματούχοι του Ομάν διαβεβαίωσαν ότι η χώρα θα συνεχίσει να τηρεί το Διεθνές Δίκαιο της θάλασσας. Ωστόσο, εξετάζεται η πιθανότητα επιβολής χρεώσεων για υπηρεσίες όπως η αντιμετώπιση θαλάσσιας ρύπανσης ή η παροχή βοήθειας στη ναυσιπλοΐα, χωρίς να έχει αποσαφηνιστεί αν οι χρεώσεις αυτές θα είναι υποχρεωτικές.
Το Ομάν μελετά τα μοντέλα άλλων στρατηγικών θαλάσσιων περασμάτων, όπως τα Στενά της Μαλάκα στην Ασία, όπου δεν επιβάλλονται υποχρεωτικά τέλη διέλευσης. Παράλληλα, οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ευρώπη και οι αραβικές χώρες του Κόλπου εκφράζουν αυξανόμενη ανησυχία ότι η Μουσκάτ μπορεί να ευθυγραμμιστεί με το Ιράν στη δημιουργία ενός συστήματος διοδίων για τη διέλευση από το Στενό του Ορμούζ.
Διπλωματικές κινήσεις και διεθνείς αντιδράσεις
Ο πρόεδρος της Γαλλίας, Εμανουέλ Μακρόν, αναμένεται να συναντηθεί τη Δευτέρα στο Παρίσι με τον σουλτάνο του Ομάν, Χάιθαμ μπιν Ταρίκ, καθώς οι διεθνείς δυνάμεις εντείνουν τις προσπάθειες για τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας. Σύμφωνα με ανακοίνωση της γαλλικής προεδρίας, οι δύο ηγέτες θα συζητήσουν «την ασφάλεια των θαλάσσιων οδών, η οποία εξαρτάται από την ελεύθερη και άνευ όρων διέλευση μέσω των Στενών του Ορμούζ».
Το Ομάν και το Ιράν μοιράζονται τις ακτές των Στενών ενός από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα παγκοσμίως για τη μεταφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG).
Σημειώνεται ότι, το Ιράν έχει ουσιαστικά κλείσει το πέρασμα από τα τέλη Φεβρουαρίου, εξαπολύοντας επιθέσεις και απειλές κατά πλοίων, μετά τους βομβαρδισμούς των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Με τις ΗΠΑ και το Ιράν να συμμετέχουν πλέον σε ειρηνευτικές συνομιλίες, η Τεχεράνη επιμένει ότι η διαχείριση της ναυσιπλοΐας σε ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια «σημεία πνιγμού» θα πρέπει να γίνεται από κοινού με το Ομάν.
Όπως σημειώνει το Bloomberg, η επιβολή τελών στα διερχόμενα πλοία θα μπορούσε να κοστίσει δεκάδες δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως σε εμπόρους και ναυτιλιακές εταιρείες. Οι κυβερνήσεις των ΗΠΑ, του Ηνωμένου Βασιλείου, της Γαλλίας, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων έχουν προειδοποιήσει ότι μια τέτοια πρακτική θα συνιστούσε παραβίαση του διεθνούς δικαίου της θάλασσας.
Η ουδέτερη στάση του Ομάν υπό πίεση
Το Ομάν, σύμμαχος των Ηνωμένων Πολιτειών αλλά με στενές σχέσεις με το Ιράν, συχνά χαρακτηρίζεται ως η «Ελβετία της Μέσης Ανατολής» για τη διαχρονική ουδετερότητά του. Πριν από το ξέσπασμα του πολέμου, είχε αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή στις επαφές Ουάσιγκτον -Τεχεράνης.
Ωστόσο, η Μουσκάτ έχει εκπέμψει αντικρουόμενα μηνύματα. Την Τρίτη συνυπέγραψε κοινή ανακοίνωση με το Ιράν για τη συζήτηση του τρόπου λειτουργίας της θαλάσσιας οδού και του κόστους της. Δύο ημέρες αργότερα, υπέγραψε κοινή δήλωση των ΗΠΑ και του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC), με την οποία απορρίπτονται «οποιαδήποτε διόδια, τέλη ή προσπάθειες επιβολής ελέγχου στα Στενά του Ορμούζ».
Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, κατά την επίσκεψή του στο Μπαχρέιν δήλωσε ότι: «Μας είπαν στη συνάντηση και υπέγραψαν επίσης τη δήλωση ότι δεν πρόκειται να υπάρξουν τέλη ή διόδια. Νομίζω ότι αυτό είναι ένα θετικό νέο».
Πίεση από την Τεχεράνη και εύθραυστες ισορροπίες
Σύμφωνα με πηγές, αξιωματούχοι του Ομάν έχουν ενημερώσει Ευρωπαίους ομολόγους ότι η χώρα βρίσκεται υπό πίεση από το Ιράν. Η Ισλαμική Δημοκρατία έχει εξαπολύσει πυραύλους και drones σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή, μεταξύ άλλων και εναντίον του Ομάν, ενώ εξακολουθεί να αποτελεί τη σημαντικότερη στρατιωτική δύναμη στον Περσικό Κόλπο, παρά τις ζημιές που υπέστησαν οι ένοπλες δυνάμεις της από τα αμερικανοϊσραηλινά πλήγματα.
«Το Ομάν βρίσκεται ανάμεσα σε δύο αντίπαλα στρατόπεδα, προσπαθώντας να διατηρήσει τις ισορροπίες μεταξύ Ιράν και Ηνωμένων Πολιτειών», δήλωσε ο Μπάντερ Αλ Σάιφ, επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Κουβέιτ και συνεργάτης του Chatham House. Και πρόσθεσε ότι:«Αυτή η τακτική ισορροπιών λειτούργησε σε γενικές γραμμές στο παρελθόν. Όμως τώρα που οι δύο πλευρές βρίσκονται σε πόλεμο και επιχειρούν διαρκώς να υπερισχύσουν η μία της άλλης, η στάση του Ομάν αργά ή γρήγορα θα του κοστίσει».
Πηγή: tanea.gr
